Фарберова болест

Definicija

Фарберова болест е ретко сфинголипидно нарушување, карактеризирано со спектар на клинички знаци со опсег од класична тријада на болни и прогресивно деорнирани зглобови, субкутани јазли, и прогресивна засипнатост (заради ларингеална зафатеност) којашто се јавува кај доенчиња, до различни фенотипи со респираторна и невролошка зафатеност.

Пребарување

Pun naziv

Фарберова болест

Kratki naziv

---

Sinonimi

Фарберова липогрануломатоза Недостаток на керамидаза киселина

Orpha broj

333

Kategorija

Podkategorija

Naziv na stranom jeziku

---

Prevalenca

---

Nasleđivanje

Автосомно рецесивно

Period početka bolesti

---

ICD 10

E75.2

OMIM

228000

UMLS

C0268255  C2936785

GARD

6426

MEDDRA

---
Tekstualni opis
Забележана е висока клиничка варијабилност меѓу пациентите. Класичниот фенотип се појавува околу 306 месеци од животот со болни, отечени и вкочанети зглобови на дланките и стапалата,, изразени субкутани израстоци над точките на притисок, и прогресивна засипнатост што води до афонија заради инфилтрација во гласните жици. Пациентите можат да развијат и срцеви, пулмонални и невролошки дефекти. Прогресивно невролошко влошување може д се забележи кај некои форми со напади, парапареза и застој во развој. Најтешката неонатална форма се појавува при раѓање со хидропс феталис, летаргија и неуспех за напредок, како и хепатоспленомегалија, брзо невролошко влошување и грануломатозни инфилтрации во други органи (т.е црн дроб, слезина, бели дробови). Поблаги форми се опишани без невролошки дефекти и со подолг очекуван животен век. Кај некои пациенти болеста се манифестира во детството ако спинална мускулна атрофија поврзана со прогресивна миоклонична епилепсија во отсуство на субкутани јазли.
Etiologija
Фарберовата болест е предизвикана од мутации во генот Н-ацилсфингозин амидохидролаза (АСАХ1) (8p22) кој ја кодира керамидаза киселината, лизозомен ензим којшто ја хидролизира керамидазата во сфингозин и слободна масна киселина. Недостаток на активност на овој ензим води до собирање на керамидаза во повеќето од ткивата.
Prognoza
bolest_prognoza
Diferencijalna dijagnoza
Диференцијалната дијагноза вклучува јувенилен идиопатски артритис, сидром на вкочанета кожа и смртоносна рестриктивна дермопатија. Енцефалопатија заради недостаток на просапозин треба да се исклучи.
Tretman
Моментално не постои ефективна специфична терапија за Фарберова болест, а симптоматичното лекување се базира на аналгетици, кортикотерапија и пластична операција. Меѓутоа, трансплантација на алогени хематопоиетски матични клетки овозможува добар пристап за пациенти со ограничено невролошко вклучување.
Dijagnostičke metode
Дијагнозата се базира на клинички и лабораториски откривања со анализа на активноста на керамидаза киселината во периферни леукоцити на крв, култивирани лимфоидни клетки или култивирани кожни фибробласти. Алтернативно, дијагнозата може да биде изведена со одредување на концентрација на керамид во кутивирани клетки или ткива или со проучување на катаболизам на лизозомен керамид во култивирани живи клетки. Идентификација на мутации во генот АСАХ1 со молекуларно тестирање обично овозможува потврдување на дијагнозата.
Antenatalna dijagnoza
Пренатална дијагноза со ДНК тестирање е можна кај семејства со позната мутација која предизвикува болест. Алтернативно, пренатална дијагноза може да се изведе со мерење на активноста на керамидаза киселината во култивираните клетки со амниотски течности или хорионски вили.
Epidemiologija
До денес во литературата пријавени се околу 80 случаи од целиот свет.
Genetsko savetovanje
Фарберовата болест се наследува на автосомен рецесивен начин. Можно е генетско советување.
Terapija
---
Klinička istraživanja
---